Πρωινό άστρο Xρήστος Λεοντής – Γιάννης Ρίτσος
08 Σεπτεμβρίου 2011
Κάθε καινούργια κυκλοφορία του Χρήστου Λεοντή είναι ένα γεγονός. Είτε δισκογραφεί είτε γράφει (ανέκδοτες) μουσικές για το θέατρο κρατάει πάντα ψηλά τόσο το επίπεδο της καλλιτεχνικής του δραστηριότητας όσο και του ήθους που, συνήθως, αντικατοπτρίζεται στην έκφρασή του. Ένας εσωτερικός διάλογος ύστερα από τις ακροάσεις του δίσκου, όλο το καλοκαίρι περιγράφει τα παγιωμένα πλέον συναισθήματα που μου προκαλεί…
-Πιστεύεις ότι μπορείς να είσαι αντικειμενικός με το Λεοντή;
-Φυσικά, πάντα είμαι αντικειμενικός!
-Ο Λεοντής είναι από τις αδυναμίες σου…
-Αυτό δε σημαίνει τίποτα! Άσχετα με την εκτίμηση που έχω στον κάθε συνθέτη, όταν ακούω καινούργια δουλειά την ακούω με βάση τα μουσικά κριτήρια που ισχύουν για όλους. Μη σου πω ότι άνθρωποι που έχουν γράψει ιστορικούς δίσκους έχουν περισσότερο ειδικό βάρος άρα και δημιουργούν περισσότερες απαιτήσεις.
-Τον άκουσες λοιπόν;
-Όχι. Ξέφυγε από το ρήμα… Όταν φτάνεις σε τέτοια επίπεδα ακουστικής απόλαυσης δεν ακούς μόνο…
-Τότε;
- Γνώριζα από την αρχή ότι με την ποίηση του Ρίτσου, από το «Πρωινό άστρο», γραμμένο για την κόρη του ποιητή Έρη, ο Λεοντής έβαζε ένα στοίχημα πολλαπλό: όχι μόνο να “αναμετρηθεί” με τις υπάρχουσες – και πρόσφατες – μελοποιήσεις – και να αναδείξει την γλυκύτητα της ποίησης του Ρίτσου αλλά και να συνεχίσει να δείχνει ότι το ταλέντο είναι μια ικανότητα που δεν φεύγει με τα χρόνια, μάλλον το αντίθετο θα μπορούσαμε να πούμε λόγω και των μουσικών γνώσεων και εμπειριών που αθροίζονται με τον καιρό.
- Και το κέρδισε το στοίχημα;
- Πρέπει να πούμε πριν απ’ αυτό ότι είχε ένα άσσο στο μανίκι που έκανε τη διαφορά. Αυτός ο άσσος λέγεται Παντελής Θεοχαρίδης. Ένας από τους δυο τρείς καλύτερους τραγουδιστές της γενιάς του- και όχι μόνο – ο οποίος δημιουργεί με την ερμηνεία του ένα εξαιρετικό τρίπτυχο στίχου-μουσικής-ερμηνείας οδηγώντας μας πίσω στους κλασικούς δίσκους των δεκαετιών του ’60 και του ’70.
-Παραπέμπει δηλαδή στο παρελθόν;
-Ναι, αλλά μόνο με την έννοια ενός σύγχρονου δίσκου που καταλαβαίνεις ότι είναι ήδη κλασικός! Ο ήχος είναι σύγχρονος. Ο Λεοντής είναι ένας συνθέτης που ξέρει να κρατάει την αξία των παλιών δημιουργών όχι βέβαια μένοντας στη φορμόλη! Αφουγκράζεται την εποχή που ζει αλλά γράφει για τις εποχές όλες. Από τα όμορφα λαϊκά τραγούδια του προηγούμενου δίσκου – με ένα από τα καλύτερα ζεϊμπέκικα όλων των εποχών – στην κλασική αξία του Γιάννη Ρίτσου και μια ενορχήστρωση λιτή που προβάλλει τη γονική αγάπη σε πρώτο επίπεδο και την πανανθρώπινη αγάπη σε ένα δεύτερο.
-Λιτή…δηλαδή;
-Δεν χρησιμοποίησε ορχήστρα, ή πολλά όργανα: τις κιθάρες και το μαντολίνο του Μανώλη Ανδρουλιδάκη, το κοντραμπάσο του Χάρη Μέρμηγκα, το πιάνο του Νεοκλή Νεοφυτίδη, το ακορντεόν του Νίκου Παπαναστασίου, όλοι γνωστοί και αναγνωρισμένοι μουσικοί. Αναμφισβήτητα όμως τη μεγάλη διαφορά στην ηχητική ταυτότητα της ενορχήστρωσης την κάνει ο μεγάλος μουσικός που ονομάζεται Μάνος Αβαράκης, με τη φυσαρμόνικά του. Έχουμε απολαύσει πολλές ηχογραφήσεις με τον δικό του, χαρακτηριστικό τρόπο που παίζει τη φυσαρμόνικα, η μουσική ταυτότητα του οποίου όμως παραμένει δυστυχώς άγνωστη στο ευρύ κοινό. Κοντά στα σαράντα χρόνια γνωριμίας με το Χρήστο Λεοντή και η συνεργασία τους σ’ αυτόν τον δίσκο είναι το κερασάκι στη τούρτα- δώρο που μας έδωσε ο συνθέτης συμπληρώνοντας ήδη 45 χρόνια στην ελληνική δισκογραφία!
-Υπάρχει και πάλι απαγγελία;
-Λέγοντας «πάλι» αναφέρεσαι στην πρώτη μελοποίηση έργου του Γιάννη Ρίτσου, στο αριστούργημα που λέγεται «Καπνισμένο τσουκάλι». Ναι, υπάρχει! Προφανώς δεν είναι ο ίδιος ο ποιητής για… προφανείς λόγους, αλλά διαβάζει πραγματικά ιδιαίτερα η ηθοποιός Ουρανία Μπασλή δίνοντας έτσι και το στίγμα της ποίησης ως οντότητας ξεχωριστής και μέσα στην ίδια τη μελοποίηση του!
-Έξι τραγούδια μελοποιημένα μόνο…
-Ναι, θα ήθελα να υπήρχαν περισσότερα. Όχι γιατί δεν αρκούν αυτά, αλλά γιατί θα είχαμε περισσότερη άρτια μελοποίηση, ενορχήστρωση και ερμηνεία για να απολαμβάνουμε. Αυτά τα έξι τραγούδια όμως είναι αρκετά για να οδηγήσουν το δίσκο στις καλύτερες ηχογραφήσεις της δεκαετίας…
- Κάτι αρνητικό δεν έχει ο δίσκος δηλαδή;
-Βεβαίως και έχει! Και είναι εμφανές από την πρώτη στιγμή που κρατάς το δίσκο στα χέρια σου. Όποιος δεν το έχει ακούσει η δεν τον γνωρίζει οδηγείται στο συμπέρασμα πως έχουμε να κάνουμε με μουσική που είτε προέκυψε από ανάγνωση του ποιήματος ή είναι απαγγελία του ίδιου του συνθέτη. Και αυτό γιατί από το εξώφυλλο απουσιάζει το όνομα του Παντελή Θεοχαρίδη! Μια παράλειψη τη σημαντικότητα της οποίας καταλαβαίνει κανείς μετά την ακρόαση του δίσκου, αφού δηλαδή αισθανθεί τη σπουδαία ερμηνεία του μεγάλου αυτού τραγουδιστή. Προφανώς χωρίς δόλο, αλλά είναι κάτι που θα έπρεπε να έχει προληφθεί.
-Συνεπώς αναφερόμαστε σε έναν δίσκο απάντηση σ’ όλους αυτούς που μουρμουρίζουν για πτώση της ποιότητας του « έντεχνου»;
-Αναμφίβολα! Και με την αφιέρωση του συνθέτη «σε όλα τα παιδιά και σε όλους εκείνους που δείχνουν την ίδια τρυφερότητα σ’ αυτά, όπως και ο Ρίτσος, με την ευχή, όλοι μαζί ν’ αλλάξουμε τον κόσμο» ο δίσκος κινείται σαφέστατα προς αυτή την κατεύθυνση!
