Μητσοτάκης Δημήτρης - Συνέντευξη

  Μαρία: Γεια σου Δημήτρη.. Σε τι ηλικία συνειδητοποίησες ότι θέλεις να γίνεις μουσικός και πως ξεκίνησες;

  Δημήτρης: Νομίζω τεσσάρων -πέντε ετών. Ξεκίνησα με τις κατσαρόλες της μητέρας μου και αργότερα τα πρώτα πλαστικά τάπερ. Ύστερα πέρασα σε άδειους ντενεκέδες λαδιού από την Κρήτη...   

  Μαρία: Πότε…. γεννιούνται οι «ΕΝΔΕΛΕΧΕΙΑ», ποιοι είναι και πως βαφτίζονται έτσι;

  Δημήτρης: Οι «ΕΝΔΕΛΕΧΕΙΑ» δημιουργήθηκαν το '91-'92. Τα μέλη του συγκροτήματος ήταν, εκτός από μένα, ο Δημήτρης Λεοντόπουλος, ο Παναγιώτης Κατσιμάνης, ο Αντώνης Δημητρίου, ο Γιώργος Κουλούρης, αργότερα ο Θανάσης Ταμπάκης και προς το τέλος ο Αντρέας Βαιτούδης. Η βάφτιση έγινε σε ένα καφενείο των Εξαρχείων από μένα, νομίζω το 1991 και η λέξη προέκυψε από μια κουβέντα που είχα με το φίλο μου κοινωνιολόγο Βαγγέλη Κυριακό.  

  Μαρία: Ήταν δύσκολο τα χρόνια του ’80, ένα τσούρμο παιδιών να επιχειρήσουν να φτιάξουν μουσικό συγκρότημα και να προσπαθήσουν να γίνουν αποδεκτοί από ένα… σύστημα που δεν ανοίγει εύκολα πόρτες;

Δημήτρης: Πολύ! Δεν μας ένοιαζε όμως αφού δεν περιμέναμε τίποτα, απλά κάναμε το κέφι μας. Αργότερα αρχίσαμε να το σκεφτόμαστε πιο σοβαρά, όταν είδαμε ότι τα τραγούδια που φτιάχναμε άρεσαν σε κάποιους.  

  Μαρία: Πότε ξεκινάτε δισκογραφία ως… «ΕΝΔΕΛΕΧΕΙΑ» και πως;

  Δημήτρης: Το 1993 γνωριστήκαμε με τον ηχολήπτη Λευτέρη Νεοκοσμίδη, ο οποίος ανέλαβε την παραγωγή 12 τραγουδιών στο studio 111. Το demo στάλθηκε σε όλες σχεδόν τις δισκογραφικές εταιρείες και οι αρνήσεις διαδέχονται η μία την άλλη. Το φως ήρθε από μία κασέτα που είχε δώσει ο Νεοκοσμίδης στον Ηλία Ασλάνογλου (Μάντζικ ντε Σπελ), που τότε δούλευε στην Eros music. Ο Στέλιος Φωτιάδης, διευθυντής της Eros, μας πρότεινε τριετές συμβόλαιο για δύο δίσκους. Το υλικό ηχογραφήθηκε ξανά στο studio "Polysound", με την προσθήκη 6 νέων τραγουδιών και με ηχολήπτη το Δημήτρη Παπαθεοδώρου. Η ηχογράφηση έγινε το φθινόπωρο του '94, και διήρκησε 100 ώρες (σχεδόν οι μισές από εκείνες του demo). Το άλμπουμ κυκλοφόρησε το Δεκέμβριο της ίδιας χρονιάς. Ο δίσκος τιτλοφορήθηκε "ΕΝΔΕΛΕΧΕΙΑ" και αγοράστηκε κυρίως (αν όχι μόνο) από συγγενικά πρόσωπα και φίλους.  

  Μαρία: Το 1997 ξεχωρίζει ο δίσκος σας.. «ΒΟΥΤΙΑ ΑΠΟ ΨΗΛΑ» με τραγούδια που τραγουδιούνται πολύ απ’ τον κόσμο, και παίρνετε μέρος στο rock wave festival το’ 98. Σε τι οφείλεται νομίζεις η τότε μεγάλη επιτυχία σας σε συναυλίες και ηχογραφήσεις;

  Δημήτρης: Στο ότι υπήρχε γόνιμο έδαφος για τον συγκεκριμένο ήχο εκείνη την εποχή στην Ελλάδα και απλά οι κατάλληλοι άνθρωποι βρίσκονταν στις κατάλληλες θέσεις. Όλα τα είδη πουλούσαν τότε πολλούς δίσκους και οι εταιρίες θησαύριζαν, έτσι και τα δικά μας, "ψίχουλα" σε σχέση με τις πωλήσεις των λαικοπόπ καλλιτεχνών, ήταν υπολογίσιμα. Επίσης να μην ξεχνάμε τη χρυσή εποχή του χρηματιστήριου. Το χρήμα, σε αντίθεση με σήμερα, έρρεε άφθονο, οι επενδύσεις ήταν περισσότερες άρα και οι ευκαιρίες. Δεν ξέρω αν σας ξενερώνω με την διόλου καλλιτεχνική μου προσέγγιση αλλά αυτά πιστεύω.

  Μαρία: Σίγουρα όχι.. Οι φόβοι κι’ οι ανησυχίες για το που βαδίζει η ζωή Δημήτρη, αφορούν και τους καλλιτέχνες και τους μη καλλιτέχνες…
Ας  πάμε όμως πάλι πίσω, στο 1999 αυτή τη φορά, που οι «ΕΝΔΕΛΕΧΕΙΑ»….. απογειώνονται με τον δίσκο «ΧΑΡΤΙΝΕΣ ΣΑΪΤΕΣ» κι’ ιδιαίτερα με τα κομμάτια….. «ΔΕΝ ΕΊΜΑΙ ΑΥΤΟΣ ΠΟΥ ΘΕΣ», «ΠΟΥ ΝΑ ΣΕ ΒΡΩ", «ΝΑΡΘΩ ΚΙ’ ΑΠΟΨΕ».. που ακούγονται κατά κόρον και σήμερα.. Ποιος ευθύνεται για τη μελωδία και τους στίχους τους και πως εισπράξατε τότε την κατακόρυφη άνοδό σας;

  Δημήτρης: Τους στίχους όλων των τραγουδιών των «Ενδελέχεια» έγραψα εγώ, εκτός από δύο στον πρώτο δίσκο, που είναι του Λεοντόπουλου και ένα μελοποιημένο ποίημα του Ουράνη στον δίσκο "Στα Σύνορα Της Μέρας". Τις μουσικές υπογράφαμε όλοι, αλλά οι αρχικές ιδέες ήταν κυρίως του Κατσιμάνη και δικές μου. Η επιτυχία για μας  εκείνη την εποχή ήταν ένα πρωτόγνωρο συναίσθημα και αν και νέοι, θεωρώ πως αντιμετωπίσαμε τη Σκύλα και τη Χάρυβδη της ματαιοδοξίας, συγκριτικά με άλλους, αρκετά ώριμα και χωρίς να φαγωθούμε.

  Μαρία: Πότε… διαλύονται οι «ΕΝΔΕΛΕΧΕΙΑ» και για ποιο λόγο, αφού είχαν τόσο επιτυχημένη πορεία στο χώρο;

  Δημήτρης: Τον Απρίλη του 2009 ανακοινώθηκε η διάλυση του σχήματος. Το συγκρότημα αποφάσισε πως έκλεισε έναν επιτυχημένο 17ετή κύκλο δημιουργίας και ζωντανών εμφανίσεων και σταμάτησε την ενεργό δράση χωρίς προστριβές και παρακμασμένες κυκλοφορίες τιμώντας το όνομα του.  

  Μαρία: Ως.. «ΕΝΔΕΛΕΧΕΙΑ» κάνατε βιντεάκια με σκέψεις-καταθέσεις όπως τις ονομάσατε, κάτι σαν συνεντεύξεις δηλαδή, που περιείχαν μόνο  τις απαντήσεις,  που ήταν άμεσες, περιεκτικές και... σκόπευαν κατευθείαν στον αποδέχτη δίχως μεσάζοντες.. Πιο ..live, δε γινότανε... Πρωτοποριακό και αυθεντικό!  Πως προέκυψε και πως αντέδρασε ο κόσμος στην πρωτοτυπία του... εγχειρήματος;

  Δημήτρης: Δεν θα έλεγα ότι έκανε ιδιαίτερη εντύπωση, μιας και συνέπεσε με την αρχή του τέλους των πωλήσεων. Από εκείνη τη χρονιά (2001) και μετά, τα πράγματα πήραν την κάτω βόλτα. Τίποτα δεν θα ήταν ξανά ίδιο. Μέχρι και σήμερα η δισκογραφία δεν έχει μπορέσει να βρει τρόπους να σωθεί. Ίσως να δούμε και το θάνατό της με τη μορφή τουλάχιστον που την ξέραμε οι παλιότεροι.

  Μαρία: Μετά τους «ΕΝΔΕΛΕΧΕΙΑ» ποιο είναι το επόμενο βήμα σου;

  Δημήτρης: Πριν ενάμισι χρόνο περίπου, είχα την ιδέα να φτιάξω ένα ακουστικό σχήμα για να παίζουμε διάφορα κομμάτια δικά μου και άλλων συνθετών "χωρίς φόβο" αλλά  "με πάθος". Έτσι πρότεινα στους συγκεκριμένους ανθρώπους να συμμετέχουν κι έτσι δημιουργήθηκαν οι ΕΥΔΑΙΜΟΝΕΣ, ένα νέο σχήμα που προέκυψε από την ανάγκη μου για καινούργια πράγματα με άλλο ήχο.  Οι ΕΥΔΑΙΜΟΝΕΣ αποτελούνται από τους: Σταύρο Αναστασιάδη (κοντραμπάσο, μπάσο), Αρετή Κοκκίνου (μαντολίνο, δωδεκάχορδη, κιθάρες), Θανάση Σολούκο (ακορντεόν, πιάνο), Γιάννη Τζιάλλα (ακουστική κιθάρα), μια νέα φωνή στο τραγούδι, την εξαιρετική Εύα Λαύκα και, τελευταία, τον αδερφό μου Γιώργο Μητσοτάκη στα τύμπανα.  Χαίρομαι και πραγματικά ευδαιμονώ να παίζω με τους συγκεκριμένους ανθρώπους και σας καλώ να το διαπιστώσετε σε κάποια από τις ζωντανές μας εμφανίσεις.

  Μαρία: Στην ενασχόλησή σου με το Ρεμπέτικο, τι συναντάς στο δρόμο σου και πως το συνδυάζεις με τη ροκ πλευρά σου;

  Δημήτρης: Ποτέ δεν ανήκα σε κάποιο συγκεκριμένο είδος. Θέλω να είμαι, καλλιτεχνικά τουλάχιστον, ελεύθερος. Απλά η άλλη μου πλευρά δεν ήταν γνωστή. Δεν συνδυάζω γιατί δεν ξεχωρίζω. Η μουσική είναι μία και οι ταμπέλες για τους άσχετους.

  Μαρία: Νομίζεις πως ένας καλλιτέχνης που συνηθίζει για πολλά χρόνια να είναι μέλος ενός συγκροτήματος ή να ηγείται κάποιου, μπορεί κάποια στιγμή να…. υπάρξει στο χώρο και ως μονάδα;

  Δημήτρης: Ναι, φυσικά. Γιατί όχι; Είναι θέμα επιλογής και μόνο.

  Μαρία: Δισκογραφικές εταιρείες… στο στόχαστρο, λόγω του εμπορικού και μόνο σκεπτικού τους, ειδικά τα τελευταία χρόνια ή υπάρχει και κάτι καλό στην όλη υπόθεση έστω και ως αχνή εικόνα;

  Δημήτρης: Οι δισκογραφικές ήταν είναι και θα είναι (για όσο αντέξουν) εμπορικές επιχειρήσεις, αυτό το γνωρίζουν όλοι, ας μην μπλέκουμε τα πράγματα. Έχουν ως μόνο σκοπό το κέρδος. Για να δώσω ένα παρεμφερές παράδειγμα: Αλήθεια, πιστεύει κανείς σήμερα πως οι ποδοσφαιρικές ομάδες είναι ιδέα;

  Μαρία: Από ποιους χώρους της μουσικής σ’ αρέσει να…. παντρεύεις ήχους και μελωδίες;

  Δημήτρης: Από όλους, μάλλον. Ποπ, ροκ, τζαζ, παράδοση, ρεμπέτικο, κλασική, καμπαρέ και μεσοπόλεμος, ντίσκο, τριπ χοπ, χιπ χοπ, να συνεχίσω; Ονομάζω τον ήχο μας με τους Ευδαίμονες "μεταμοντέρνο ρετρό" !

  Μαρία: Τα βήματά σου σ’ οδηγούν κάποια στιγμή στα… χωράφια της λογοτεχνίας κι εκδίδεις ένα αστυνομικό μυθιστόρημα με τίτλο «Η ΜΟΝΟΚΑΤΟΙΚΙΑ»… Πες μας κάτι γι’ αυτή σου την εμπειρία..

  Δημήτρης: Έχω κάνει δύο βιβλία. Η "Μονοκατοικία" είναι το δεύτερο. Το πρώτο κυκλοφόρησε το 2007 από τις εκδόσεις "ελληνικά γράμματα" και ονομάζεται "Καυτή Σούπα". Η "Μονοκατοικία" κυκλοφόρησε το 2009 από τις εκδόσεις "τόπος".  Η συγγραφή είναι μια εντελώς μοναχική διαδικασία, επίπονη έως εξοντωτική. Κοιμάσαι και ξυπνάς με τα φαντάσματα που δημιουργείς για όσο διάστημα διαρκεί το γράψιμο. Μετά λυτρώνεσαι ως το επόμενο εγχείρημα. Οι εκδοτικοί οίκοι μοιάζουν πολύ με τις δισκογραφικές αλλά δεν το ξέρουν ή δεν θέλουν το σκέφτονται.

  Μαρία: Κάπου λες.. «ελπίδα υπάρχει μόνο απ’ αυτούς που δεν έχουν τίποτα»…Τι σ’ έκανε να το πιστέψεις αυτό;

  Δημήτρης: Η κοινωνία μας νοσεί. Ο χώρος της πολιτικής είναι σάπιος εδώ και σχεδόν μισό αιώνα με κάποιες μικρές εξαιρέσεις, τις περιόδους που ο λαός δεν ανεχόταν άλλο να είναι το μεγάλο κορόιδο και αντιδρούσε σπασμωδικά. Το ατομικό συμφέρον, οι ρεμούλες, οι κουμπαριές, οι κουτοπονηριά, η τζάμπα μαγκιά, το βόλεμα, η έλλειψη ιδανικών, η παραίτηση των διανοητών και, εν τέλει, η απομόνωση του ατόμου, μας οδήγησαν στο σημερινό τέλμα. Όλα αυτά  για να αλλάξουν χρειάζεται σύγκρουση με το κατεστημένο. Θεωρώ λοιπόν πως οι μόνοι που μπορούν να συγκρουστούν είναι όσοι δεν έχουν τίποτα απολύτως. Οι υπόλοιποι θα λουφάξουν, έστω κι αν το μόνο που έχουν είναι ένα ψωροαμαξάκι... και μια δουλίτσα των 650 ευρώ. Κανείς δεν διατίθεται να χάσει έστω και το παραμικρό από τη μικρή του ιδιοκτησία ή περιουσία για να συγκρουστεί. Κι όταν λέω "κανείς" εννοώ κανείς.   

  Μαρία: Αδυναμίες σου στο Ελληνικό ή ξένο ρεπερτόριο του σήμερα ή του χθες;

  Δημήτρης: Μπομπ Ντύλαν, Τομ Γουέιτς, Ντιούκ Έλιγκτον, Βασίλης Τσιτσάνης, Παναγιώτης Τούντας, Μιχάλης Σουγιούλ, Μάνος Χατζιδάκης, Μίκης Θεοδωράκης, Διονύσης Σαββόπουλος, Κουρτ Βάιλ, Νίνο Ρότα κ.α

  Μαρία: Οι σπουδές στη μουσική είναι απαραίτητες ή αν έχεις ταλέντο (βλέπε Τσιτσάνη, Ζαμπέτα και άλλους παλιούς) δεν χρειάζονται και το αντίθετο.. Αν δεν έχεις ταλέντο δηλαδή όσες σπουδές και να κάνεις στη μουσική, θα πέσουν στο κενό;

  Δημήτρης: Με την προϋπόθεση πως έχεις ταλέντο οι σπουδές είναι πολύ μα πολύ βοηθητικές, έως και απαραίτητες θα έλεγα. Δεν γεννιέται εύκολα Βαμβακάρης...

  Μαρία: Νομίζεις πως δίνονται ευκαιρίες σήμερα στους ταλαντούχους νέους ανθρώπους στους χώρους της μουσικής, του στίχου, της ερμηνείας, και να πάμε και λίγο παραπέρα.. της λογοτεχνίας, αφού έχεις πάρει το βάπτισμα του πυρός και σ’ αυτό το χώρο, να δείξουν τη δουλειά τους και να πάρουν τη θέση που τους αξίζει;

  Δημήτρης: Δεν είναι όλα το ίδιο. Για παράδειγμα, ο δρόμος είναι πολύ πιο εύκολος για μια νέα και όμορφη τραγουδίστρια απ' ότι για έναν  ταλαντούχο μεν, αντισυμβατικό δε, στιχουργό. Στη λογοτεχνία είναι εύκολο να εκδώσεις αν έχεις λεφτά. Υπάρχουν άπειροι εκδοτικοί οίκοι. Τώρα για τις δισκογραφικές θα έλεγα ακριβώς το αντίθετο, έχουν συγχωνευτεί σε πέντ έξι... και κάποιες ανεξάρτητες που δεν γνωρίζω.

  Μαρία: Κάνεις κάτι τώρα με τους «ΕΥΔΑΙΜΟΝΕΣ» πάντα βέβαια; Υπάρχουν σχέδια για το άμεσο μέλλον;

  Δημήτρης: Συναυλίες γεμάτες ευδαιμονία.

  Μαρία: Η γνώμη σου για την… εξάπλωση του διαδικτύου και την επιρροή του στη μουσική και γενικά στην κοινωνία;

  Δημήτρης: Η κοινωνία έχει ανάγκη από παιδεία και κοινωνική μέριμνα. Όσο αυτά θα υπολειτουργούν, κάθε νέα εξέλιξη θα ελλοχεύει κινδύνους και θα δαιμονοποιείται.

  Μαρία: Διασκευές γνωστών κι' αγαπημένων κομματιών από νεώτερους καλλιτέχνες, είναι ένα σύνηθες φαινόμενο στις μέρες μας. Πιστεύεις πως αυτό γίνεται για να.... φρεσκαριστούν τα εν λόγω κομμάτια και ν' ακουστούν με άλλο ήχο πιο σύγχρονο στο σήμερα ή είναι λύση... απελπισίας γιατί δε γράφονται πια τόσο αξιόλογα κομμάτια;

  Δημήτρης: Αξιόλογα τραγούδια γράφονται και θα γράφονται πάντα. Οι διασκευές είναι θεμιτές αρκεί να είναι διασκευές και όχι αντιγραφές με καλύτερο ήχο. Αν δεν υπήρχαν διασκευές δεν θα είχαμε παραδοσιακό τραγούδι.

  Μαρία: Στον τελευταίο σου δίσκο με τους "ΕΥΔΑΙΜΟΝΕΣ", ξεχωρίζει το "ΑΝ", ένα κομμάτι που θυμίζει το ομότιτλο ποίημα του Κίπλινγκ...Είναι μια παλιά σου.. σχέση με το πασίγνωστο ποίημα που τώρα νομίζεις πως ήρθε η ώρα να βγει στο φως ή κάτι άλλο;

  Δημήτρης: Όλοι έχουμε τα δικά μας "αν" μέσα μας. Τον Κίπλινγκ τον είχα "συναντήσει" το 1983. Προτιμώ την εκδοχή του Βάρναλη...

  Μαρία: Ομοιότητες και διαφορές στα παλιά και καινούργια μουσικά συγκροτήματα... Νομίζεις πως είναι το ίδιο.. μυθοποιημένα στο χθες και στο σήμερα;

  Δημήτρης: Και οι χτεσινοί όπως και οι σημερινοί μουσικοί συγκροτημάτων μοιάζουν με ρομαντικούς και καταραμένους ποιητές του παρελθόντος. Απλώς σήμερα λείπει η φυματίωση...

  Μαρία: Πολιτικοποιημένος στίχος όπως είναι ο δικός σου.. Ανάγκη εσωτερική ή τα δρώμενα της εποχής το επιβάλλουν;

  Δημήτρης: Δεν ξέρω, είναι ό,τι μου βγαίνει. Δεν το έχω σκεφτεί ποτέ. Εκεί οδηγούμαι υποσυνείδητα. Ίσως επειδή δεν αντέχω την αδικία και την μίζερη ζωή. Δεν διανοούμαι για παράδειγμα κάποιες «κότες» Ψυχικού να χαλάνε 60.000 ευρώ το χρόνο σε παπούτσια και κάποιοι να λειώνουν ένα ζευγάρι το μήνα για 600.

  Μαρία: Αν υπήρχε μηχανή του χρόνου, θα τολμούσες ένα ταξιδάκι; Αν ναι, που θα θελες να πας, στο παρελθόν, στο μέλλον ή κάπου αλλού;

 Δημήτρης: Στο ιδεατό μου μέλλον. Το παρελθόν μονίμως πενθεί...

 Μαρία: Ευχαριστώ Δημήτρη.. Είθε πάντα να… αλαφροπατείς και να ευδαιμονείς…